Blog van de Binnenkamer

Is mindfulness zweverig?

Vage termen
‘Ik heb wel interesse in mindfulness, maar ik denk dat het nogal zweverig is’. Deze opmerking (of eigenlijk vraag) krijg ik regelmatig. En dat begrijp ik wel, want het is lastig om kort en krachtig uit te leggen wat mindfulness is. Je noemt snel vage termen als ‘in het hier-en-nu zijn’ en dat klinkt nou niet echt praktisch.

Meditaties
Bovendien heten de oefeningen die je bij een mindfulness training doet ‘meditaties’. Dat woord is voor veel mensen gekoppeld aan ‘zweverigheid’ – je ziet iets voor je met in trance raken of los komen van de zwaartekracht. En dat is nou juist wat mindfulness níet is.

Wat is het wel?
Mindfulness betekent ‘aandachtigheid’. Het gaat om aandacht hebben voor wat er zich afspeelt in en om je heen op precies dít moment. Concreet: laat, terwijl je dit leest, je aandacht eens naar je lijf gaan. Nu dus.

Probeer het nu
Probeer maar: let even op wat je lijfelijk allemaal kunt opmerken, zoals: hoe is je houding? Voel je waar je je stoel raakt? Voel je of je voeten op de grond staan? Heb je een vermoeid of een uitgerust lijf? Heb je het warm, koud of is het precies goed? Is je lijf ontspannen of juist gespannen en zo ja, overal evenveel?

Nog een voorbeeld
Als je deze vragen zojuist hebt beantwoord, zul je zeker iets hebben opgemerkt wat je nog niet opviel voordat je dit stukje las. Het was er wel, maar je had het nog niet geregistreerd. Op dezelfde manier kun je ook even een moment nemen om te letten op alle geluiden die je op dit moment hoort. Verkeer in de verte? Het tikken van een klok? Computergeluiden? Ook hiervan was je je waarschijnlijk niet bewust – tot net.

Wat levert het op?
Dit zijn eenvoudige voorbeelden van het effect van aandachtigheid; je merkt dat er dingen zijn die je normaal gesproken helemaal niet opvallen. Maar: wat levert dat nou op?

Gewoontes opmerken
Door geregeld even ‘mindful’ te zijn, ben je je vaker bewust van bepaalde gewoontes in je dagelijks leven. Bijvoorbeeld: voelen dat je je schouders optrekt als je werkdruk toeneemt. Of: merken dat je tijdens het uitlaten van de hond zo in gedachten verzonken bent dat je de mooie natuur helemaal niet in je opneemt. Of: constateren dat je je tijdens een discussie al kwaad maakt over argumenten terwijl je ‘tegenstander’ die niet eens gegeven heeft. Je bent je dus eerder bewust van gewoontes die misschien niet bijdragen aan je welzijn.

Beter voor jezelf zorgen
Als je dit soort kleine dingen opmerkt, kun je bijsturen als je dat wilt. En daardoor beter voor jezelf zorgen. Bijvoorbeeld eerst afwachten wat voor argumenten je tegenstander eigenlijk heeft en daar écht naar luisteren voordat je in de verdediging schiet. Of door eerder een koffiepauze in te lassen op je werk zodat je schouders weer kunnen zakken en je lijf ontspant.

Lekkerder in je vel
Mindfulness betekent uiteindelijk dus: keuzevrijheid. Het maakt je bewust van patronen in het dagelijks leven, klein of groot. Als je je bewust bent, kun je kiezen: ga ik er zo mee door, of is een andere weg voor mij beter? Hierdoor zit je lekkerder in je vel.

Meer genieten
En dat door je aandachtigheid kleine prettige ervaringen in het vanzelf ook meer opvallen, is heel mooi meegenomen!