Blog van de Binnenkamer

Wat is narcisme?

Meer dan eens sprak ik vrouwen in mijn praktijk die na een jarenlange ingewikkelde relatie met een zucht concluderen: ‘hij zal wel narcistisch zijn’. En opgebrande mensen die helemaal vastgelopen zijn met een narcistische baas die nul empathie toont. Of mensen die nooit begrip kregen van hun moeder en daardoor flink aan zichzelf zijn gaan twijfelen. Mogelijk ook de gevolgen van narcisme. Wat is narcisme eigenlijk, behalve een makkelijk soort van scheldwoord voor een vervelende ex?

3 kenmerken
Er zijn drie belangrijke punten die een persoon met een narcistische persoonlijkheidsstoornis kenmerken. Hij of zij heeft (1) opgeblazen gevoelens van eigen belangrijkheid en is (2) steeds op zoek naar bewondering van anderen. Daarbij hebben mensen met deze stoornis (3) een  gebrek aan inlevingsvermogen in anderen (via MIND). Voor de volledigheid; een narcistische persoonlijkheidsstoornis is dus iets anders dan ‘wat milde trekjes’ van narcisme vertonen.

Aantrekkelijk?
Nu zou je kunnen denken: maar mensen die zo in elkaar zitten komen toch niet ver in de maatschappij? Die herken je van verre, daar knap je gelijk op af, die gaan het niet redden in de evolutie? Maar daar zit het hem nou juist in: narcistische mensen zijn vaak heel charmant, extravert en sociaal vaardig. Ze zijn bijvoorbeeld een stralend middelpunt op een feestje, als een magneet waar mensen graag bij in de buurt zijn of waar je graag door gezien en gewaardeerd wilt worden. Aantrekkelijk dus, zowel in het bedrijfsleven als op de ‘relatiemarkt’. Iemand waar anderen hun best voor willen doen en zeker geen monsters met een t-shirt waar de tekst ‘blijf vooral heel ver bij mij uit de buurt’ op staat.

Grenzen in je relatie
Helemaal niet gek dus, als je iemand bent of kent die een relatie aangegaan is met een persoon die bij nader inzien wel eens narcistisch zou kunnen zijn. Eenmaal in zo’n relatie, die waarschijnlijk fantastisch begint, loop je vervolgens tegen grenzen aan. ‘Een liefdesrelatie met een narcist blijft in de ‘passionele’ fase en komt niet in de hechtingsfase (wel lust, geen liefde). Bovendien moet de partner van een narcist altijd enorm zijn best doen om het leuk en gezellig te hebben samen,’ aldus Psychologie Magazine.

Dat is iets wat niet meteen zo is, maar wat er in de loop der tijd insluipt en daarom is vaak niet meteen duidelijk wat er speelt: ‘Toen ik hem leerde kennen, was het fantastisch. Ik heb me nog nooit zo goed gevoeld bij iemand; hij was de man van mijn dromen. Ik weet niet waar het veranderde, maar opeens deed ik niets meer goed. Alles lag aan mij, ook de dingen die híj deed. Soms was hij dan ineens weer liefdevol en attent. Ik vond het heel verwarrend,’ aldus een cliënte uit de praktijk.

Gevolgen
Dat alles aan de ander ligt, past bij de overgevoeligheid voor krenking en het opgeblazen zelfbeeld. Het gebrek aan empathie zorgt ervoor dat de narcistische persoon niet zal terugdeinzen om dit aan de ander duidelijk te maken. Deze dynamiek kan desastreuze gevolgen hebben, zoals groeiende minderwaardigheidsgevoelens, onzekerheden of conflict vermijdend gedrag.

Een relatie kun je (uiteindelijk) stoppen, een baan kun je opzeggen. Maar wat nou als dit gaat over je vader of je moeder? Dat kan een enorme invloed op je leven hebben. Laat je dan informeren over dit onderwerp, kennis maakt minder onzeker of faalangstig. Hoe dan ook: een ander veranderen is moeilijk en wanneer je met narcisme te maken hebt al helemaal. Maar je kunt door informatie en afstand wel leren anders te reageren op narcistisch gedrag. En daarmee zelfvertrouwen (her)winnen.

Meer lezen?

https://www.psyq.nl/persoonlijkheidsstoornis/narcistische-persoonlijkheidsstoornis
https://www.psychologiemagazine.nl/artikel/21-dingen-waaraan-je-een-narcist-herkent/
https://www.365dagensuccesvol.nl/nl/nieuws/hoe-herken-je-een-narcist/350/

Blog homepage

No Comments

Leave a Comment

Your email address will not be published.